Holendrzy mają setki słów na określenie rodzajów wody

Wiele z poniższych słów jest w codziennym użyciu w Holandii i niekoniecznie tylko w tym "wodnym" znaczeniu.

Eskimosi mają tysiąc słów na określenie śniegu.
Holendrzy mają tysiąc słów na określenie wody.
Polacy mają jedno słowo na określenie wszystkiego.

Wodny słownik holendersko-polski:

Aam - naturalne zbiorniki wodne (także ama lub ame jak Ameland).
Aar - rzeczka (jak w Ter Aar, Kortenaar).
Bagger - szlam, muł z dna.
Beek - strumień.
Boezem - rezerwuar na nadmiar wody z polderów.
Brak - zmieszana morska i słodka woda.
Branding - spienione fale morskie łamiące się na płyciźnie.
Broek - bagno (jak np. w Bossche Broek).

Dam - tama.
Dijk - wał przeciwpowodziowy, grobla - jedno z najpopularniejszych, typowych holenderskich słów. Rozróżniamy dwa rodzaje grobli; letnią i zimową (zomerdijk i winterdijk). Letnia grobla (niska) utrzymuje rzekę w ryzach latem przy niskim poziomie wody. Zimowa grobla jest znacznie wyższa, znajduje się poza terenem zalewowym (uiterwaard) i chroni kraj przed powodzią. Zimową groblą ciągnie się najczęściej droga wzdłuż rzeki.
Donk - wzniesienie, piaszczysta łacha na rzece.
Droogmakerij - polder; duży podmokły lub całkowicie zalany obszar poddany osuszeniu (bemalen) w celu uzyskania polderu. Aż 95% europejskich "droogmakerijen" znajduje się w Niderlandach.
Duinwater - woda pitna uzyskiwana z wydm.
Eb - odpływ morza (także laagtij).

Gemaal - pompa, urządzenie do przepompowywania wody na wyższy poziom. W przeszłości służyły do tego holenderskie wiatraki, od roku 1850 maszyny parowe a od roku 1900 coraz częściej motory spalinowe i elektryczne.
Gent - miejsce gdzie schodzą się dwie rzeki.
Getijden - pływy morskie (przypływy i odpływy).
Geul - wąska i głęboka droga wodna, zagłębienie lądu lub dna.
Goor - błoto, szlam, muł.
Greppel - rów, najczęściej przydrożny.
Gracht - kanał lub fosa wokół zabudowań, służący jako kanał ściekowy i transportowy (także singel, ringgracht, slotgracht, vestinggracht).
Hei - najgłębszy punkt.
Heul - otwór w wale przeciwpowodziowym (grobli).
Kanaal - kanał czyli duża, sztucznie wykonana droga wodna dla statków i barek.
Kolk - wir.
Kreek - mała spokojna woda, zakole, ruczaj.
Kwel - woda przeciekająca przez rzeczne wały ochronne, także źródło wód podskórnych.
Maren - małe stróżki wody wpływające lub wypływające z nisko położonego lądu do morza pod wpływem morskich pływów.
Meander - meandrować, strumień płynący zakolami.
Meer - jezioro.
Mui - silny strumień wody morskiej wypływający z lądu, pomiędzy wydmami w czasie odpływu.
Nol - wydma czołowa, falochron, wał morski.
Normaal Amsterdams Peil (NAP) - Normalny Amsterdamski Poziom - holenderski standard umownego poziomu morza.
Oever - brzeg (także "stade").
Opvaart - wpływ do rzeki.
Plas - płytka woda, kałuża, płytkie jezioro.
Poel - płytka bagnista, błotnista woda.
Priel - wgłębienia w dnie morskiej płycizny wysychające przy odpływie.
Rak - prosta droga wodna, prosty odcinek rzeki (np. dzisiejszy Damrak).
Reet - strumyki ściekającej wody poza obszarem obwarowanym wałami.
Run, rijn, rin - nazwa płynącej wody (stąd nazwa Renu).
Rivier - rzeka.
Rijp - szron.

Singel - fosa wokół miasta, także gracht.
Slenk - strugi wodne w piasku.
Slik - szlam (także bagger, prut, slib, slijk, blubber, modder), także błotniste dno morskie przy odpływie.
Sloot - rów melioracyjny, większy niż greppel - najczęściej spotykany w Holandii i przez nas nazywany "kanałem".
Spijk - półwysep na rzece (np. w nazwie Spijkenisse).
Sprang, sprank - dopływy rzeczne.
Springtij, Springvloed - mocny przypływ w czasie gdy słońce i księżyc stoją na jednej linii powodując większe niż zwykle przyciąganie, z reguły raz na 14 dni.
Spui - strumień wody. Słowo często używane jako czasownik "spuien" przy wypompowywaniu lub wlewaniu wody, lub wody z piaskiem.
Stuw - sztuczne podnoszenie poziomu wody.
Terp - sztuczne stworzone wzniesienie na podmokłym gruncie pod zabudowę.
Tocht - wycieczka, ekspedycja, także: rejs, wyprawa.
Trecht - miejsce przepraw przez rzekę ((np. Utrecht, Dordrecht, Maastricht).
Trekgat - jezioro powstałe po wydobyciu torfu z torfowiska.
Uiterwaard - pas zalewowy wzdłuż brzegu rzeki (między letnim i zimowym wałem przeciwpowodziowym 'dijk').
Vaart - kanał żeglugowy, żegluga.
Ven - płytkie jeziorko na wrzosowiskach.
Verhang - względna różnica prądu/poziomu wody wyrażana w metrach na kilometr.
Verlaat - m.in. wdzierająca się woda, wpływ wody.
Verval - różnica poziomu wody między dwoma punktami w rzece.
Vijver - staw.
Vliet - płynąca woda.
Vloed - przypływ morza (także hoogtij), przeciwieństwo eb.
Wad - płytkie łachy piasku w morzu, głównie na Morzu Wattowym (Waddenzee).
Wassend water - szybko wzrastający poziom wody z groźbą powodzi.
Watering - kanał melioracyjny.
Wiel - okrągłe jeziorko pozostałe po wirze, po powodzi w wyniku przerwania wałów.
Zandvag - sztuczna regulacja prądów morskich niosących ze sobą piasek w celu usypania piaszczystej łachy w wyznaczonym miejscu.
Zwin - głęboka zatoczka, fjord.

Śpiewający lód

Holendrzy mają specjalny stosunek do wody ale też do lodu. Istnieją w tym języku także setki słów określających dany stan lodu. Gdy nadejdą mrozy i kanały zamarzną  można się spotkać z określeniem "śpiewającym lodem" (zingend ijs) czyli cienki lód, który pęka i jęczy podczas jazdy na łyżwach. Efekt echa tworzy fantastyczny jęczący dźwięk. Doświadczony łyżwiarz może po wysokości tonu śpiewającego lodu oszacować grubość lodu i głębokość wody. Przykłady pojęć określających lód [źródło]:

Bomijs Boerenslootijs Dakvorstijs Drijfijs Dubbeltjesijs Eendenijs Eennachtsijs Elfstedenijs Fondantijs Glij-ijs IJsballen IJspegel IJsschotsen

IJsvliesje IJzel Kijkijs Kistijs Koeienijs Kraakijs Kruiend ijs Kwelwaterijs Maagdelijk ijs Natuurijs, Overijs  Pukkeltjesijs Rodelbaanijs

Schijtijs Sneeuwijs Spagaatijs Strandijs Tijgerijs Wak Waterijs Warmevoetenijs Werkijs Zandijs Zee-ijs Zingend ijs Zwartijs

Przeczytaj także:

• Woda żywi i zabija
• Walka z morzem trwa
• Nie zatamujesz powodzi w pojedynkę
• Jak się rodził holenderski charakter
• Katastrofalna powódź w Holandii z 1953 roku
• Holandia istnieje dzięki stacjom pomp
• Groźba potopu stworzyła Holandię
• Chłopczyk który uratował Holandię przed powodzią
• Afsluitdijk - tama z której Holandia jest dumna
• Morze Południowe - Zuiderzee
• Katastrofy w Holandii
• Umowny poziom morza ustalono według holenderskiego NAP
• Przypływ i odpływ morza
• Słowa holenderskiego pochodzenia w języku polskim