samochody muzeum motoryzacja samochód

Muzeum samochodów w Hadze, Miluzie i Turynie

W 1886 r. Carl Benz opatentował rewolucyjny pojazd, napędzany silnikiem spalinowym, czym położył podwaliny pod erę motoryzacji i umożliwił poruszanie się bez użycia konia. 140 lat później zwiedziłem trzy znaczące w Europie muzea samochodów.

Pierwsze pojazdy poruszane silnikiem zamiast końmi ukazał się w 1885. W rozwoju techniki samochodowej na przełomie XIX i XX wieku przodowała Francja i Stany Zjednoczone. Na przełomie XIX i XX w. rywalizowały ze sobą trzy typy pojazdów: napędzane silnikiem parowym, elektrycznym i benzynowym. 

  1. Samochody elektryczne były najpopularniejsze wśród majętnych kobiet, bo nie trzeba było samochodu "rozpalać" lub rozruszać kręcąc korbą i zmieniać biegów. Miały zasięg ok. 150 km co w 1900 roku zupełnie wystarczało, bo konie nawet tyle dziennie nie przeszły. Dopiero później, gdy samochody benzynowe stawały się coraz tańsze, szybsze, zaopatrzone w rozrusznik oraz budowano lepsze drogi - wzrosło zapotrzebowanie na pokonywanie większych dystansów - elektryki nie mogły już konkurować z samochodami benzynowymi. 
  2. Samochody parowe miały mocny silnik, tzn. olbrzymi moment obrotowy, przez co nie wymagały skrzyni biegów a zmiana biegów co nie było takie proste sto lat temu (przekładnie zgrzytały podczas zmiany biegów, nie posiadały synchronizatorów, co znacznie utrudniało płynną zmianę przełożeń). Wadą był czas rozpalania kotła, na paliwo ciekłe (zazwyczaj nafta) który trwał ok. 40 minut. Najszybsze samochody parowe były gotowy do jazdy w 20 minut. Wyjątkiem był amerykański Doble steam car Series E z 1924 który potrzebował na ruszenie jedynie pół minuty.
  3. Samochody spalinowe mimo słabego silnika, trudności z jego zapaleniem i zmianami biegów okazał się najbardziej obiecującym projektem. Szczególnie od czasów seryjnej produkcji Forda model T (w latach 1908-1927) który znacznie obniżył koszty produkcji. Wyprodukowano ponad 15 mln Modelu T. Ostatecznie najtańszy model kosztował tylko 290 dolarów. W tym czasie inne samochody kosztowały ok. 3000 dolarów. Dla porównania w tym czasie dentysta miał 2500 dolarów dochodu rocznie. Ostatecznie Chrysler wynalazł rozrusznik motoru (zastosowany od 1912) czym znacznie polepszył się komfort używania auta i motory benzynowe wygrały z parowymi i elektrycznymi. 

1. Muzeum samochodów w Miluzie, Francja

Największe w świecie muzeum samochodów (ponad 400 aut) znajduje się w francuskiej Miluzie (Mulhouse) i zawiera jednocześnie największą w świecie kolekcję samochodów Bugatti. Link: Cité de l'Automobile - Narodowe Muzeum Samochodów, Mulhouse, Francja.  

muzeum samochodów w Miluzie
Bugatti Type 13 z 1923 oraz niżej Arzen's 'La Baleine' z 1938 r. Bugatti zdobył światową sławę samochodami rajdowymi w niebieskim kolorze (francuskim) i typowej chłodnicy kształtu podkowy.

Prywatna kolekcja przemysłowca

Najcenniejsza i największa część zbiorów muzeum w Miluzie pochodzi z kolekcji rodziny Schlumpf. Fritz Schlumpf (1906-1992) był szwajcarskim przemysłowcem włoskiego pochodzenia. Urodził się w okresie gwałtownego rozwoju motoryzacji w Europie. Jak grzyby po deszczu powstawały nowe wytwórnie samochodów. Tylko w samej Francji istniało w latach 1915-1930 kilkaset marek samochodów, choć często kończyło się na prototypach lub produkcji kilku egzemplarzy i bankructwie. Samochody były niebotycznie drogie i dostępne tylko dla naprawdę zamożnych.

Fritz Schlumpf od dziecka darzył obsesyjną miłością samochody a szczególnie Bugatti. Wraz z bratem zarabiali fortunę w przemyśle włókienniczym Alzacji. Alzacja miała w XX wieku trudną historię. Od wieków była punktem spornym między Niemcami i Francuzami. W pośredni sposób była także zalążkiem obu wojen światowych i region przechodził z rąk do rąk. W kolekcjonerskiej pasji bracia poświęcili po znaczną część swej fortuny na skupywanie i restaurację zabytkowych samochodów. Samochodów szukali dosłownie na całym świecie.

Kryzys lat siedemdziesiątych XX w. doprowadził braci do bankructwa w roku 1976. Kolekcje odkupiła Francja i w roku 1982 otwarto muzeum "Auto City" w Mulhouse (Miluza) z kolekcją z lat od 1878 do dzisiaj. Kolekcja Bugatti i Rolls-Royce nie mająca sobie równych w świecie. Olbrzymia hala wystawowa ozdobiona jest replikami stylowych lamp ulicznych z mostu Aleksandra w Paryżu. Nieopodal muzeum samochodów znajduje się także fantastyczne muzeum kolejnictwa Cité du Train do którego bilet wstępu można kupić także w Cité de l'Automobile.

Kolekcja

Perłą muzeum są aż dwa Bugatti Royale w tym model "Coupe Napoleon" (Type 41 z 1930) - samochód o wadze ponad 3 ton, 6,5 m długości, 8-cylindrowym silnikiem (12,7l) o mocy 300 KM, maksymalnej szybkości 205 km/h i zużyciu paliwa ok. 40l/100 km - czym stanowi do dzisiaj jeden z największych samochodów osobowych. Jest znacznie większy niż nadal produkowany Rolls-Royce Phantom. Królewski Bugatti kosztował pół miliona franków - 3 razy więcej niż Rolls-Royce w roku 1930. Wartość Bugatti Royale Type 41 jak i Bugatti Atlantic Type 57 szacuje się na ok. 100 mln dolarów co plasuje je w pierwszej dziesiątce najdroższych samochodów świata. Dla porównania nowe najdroższe samochody świata kosztują zaledwie parę milionów jak: Lamborghini Venevo $ 4 mln, Bugatti Veyron Sport $ $2,4 mln, Bugatti Veyron 16.4 $2 mln i Aston Martin One-77 $ 3 mln.

muzeum samochodów
Bugatti Royale Esders Roadster Type 41 z 1930 r.

Oprócz wymienionych powyżej dwóch Bugatti Royale - których wyprodukowano zaledwie sześć sztuk, kolekcja zawiera egzemplarze pionierów epoki motoryzacji z lat 1878-1918 jak: Panhard, Peugeot, De Dion, Benz, Porsche, osobiste Bugatti założyciela firmy Ettore Bugatti, Rolls-Royce, Maserati, Ferrari, Mercedes, Hispano-Suiza, Delahaye, Renault, Citroën itd. Dobrze reprezentowane są także samochody wyścigowe z lat 1902-1939 jak Bugatti Type 35, Mercedes-Benz W196, Ferrari z Formuły 1, Gordini, Maserati i Lancia. W oddzielnej sali znajduje się 80. największych pereł kolekcji z lat 1930 łącznie z królewskim Bugatti i wieloma Rolls-Royce'ami. Także współczesne samochody są godnie reprezentowane przez unikalne lub prototypowe modele z lat 1980-2000 jak: Peugeot 205 Turbo 16, Peugeot 905, Porsche 935, Porsche 956, Bugatti EB110 i Bugatti Veyron 16.4.

Ettore Bugatti - Historia Bugatti w skrócie

Ettore Bugatti pochodził z rodziny mediolańskich artystów i poczucie piękna artysty zaowocowało pięknymi projektami samochodów. Hasłem reklamowym Bugatti było "nic nie jest za piękne, nic nie jest za drogie". Ettore otworzył w roku 1909 w Molsheim (Alzacja - wówczas jeszcze niemiecka) fabrykę samochodów. Tylko w latach 1920-1940 firma wyprodukowała 9 modeli samochodów. Firma Bugatti posiada na swoim koncie ponad tysiąc patentów mechaniki samochodowej. Po wybuchu II Wojny Światowej firma Bugatti przestała praktycznie istnieć anektowana wpierw przez hitlerowców a po wojnie przez Francję. W latach pięćdziesiątych syn Bugattiego próbował reanimować firmę jednak w roku 1963 zmuszony był wejść w spółkę z Hispano-Suiza i fabryka rozpoczęła produkcje motorów lotniczych.

W roku 1987 prawa do marki "Bugatti" kupił włoski biznesmen i w roku 1991, w 110. rocznicę urodzin Ettore Bugatti zaprezentował nowy model EB110. W roku 1998 niemiecki Volkswagen odkupił prawa do marki "Bugatti" i w roku 2005 światło dzienne ujrzał Bugatti Veyron 16.4.

Samochody z muzeum w Miluzie
Samochody z muzeum w Miluzie

Bugatti Veyron: 8000cc, 16 cylidrów, 64-zawory, 1200 KM, maks. szybkość 431 km/h, cena ok. € 1.500.000,-. Przy maksymalnej szybkości wystarcza mu paliwa na 12 minut jazdy. Przyspieszenie od zera do 100 km/h w 2,5 s., od zera 400 km/h w 55 sekund. Zużycie paliwa od 15 do 125 litrów na 100 km. Bugatti przynosi Volkswagenowi straty.

Ettore Bugatti tworzył samochodową sztukę. Był może za bardzo artystą a za mało handlowcem. Tyle pięknych form matalu jakie zaprojektował i wyklepał młotkiem czyni z niego artystę matalu/inzynierii/techniki. Gdy klient skarżył sie Ettore, że jego Bugatti nie chce zapalić w porannych chłodach, Ettore odpowiedział: "jak cię stać na Bugatti, to musi cię być stać na ogrzewany garaż!". Z takim podejściem do klienta masz bankructwo gwarantowane.

Nasza filmowa relacja z muzeum:

Nasza krótka impresja z muzeum samochodów w Miluzie, Francja..

2. Muzeum samochodów w Hadze, Holandia

To muzeum jest także efektem kolekcjonowania unikalnych samochodów przez dwie generacje holenderskiego importera samochodów Louwmana. Muzeum Lowmana zawiera 275 unikalnych samochodów od pierwszych parowych samochodów w świecie z 1887 r. do wybitnych modeli do roku 1980 XX wieku.

Muzeum samochodów w Hadze
Muzeum w Hadze. Od góry: Spyker 60 HP Four Wheel Drive Racing Car 1903, Duesenberg Model SJ Lagrande 1935, Alfa Romeo 8C 2900B Spider Corsa Sperimentale Balena 1941.

Kolekcja reprezentuje osiemnaście krajów i ponad 100 różnych producentów samochodów, w tym marki holenderskie jak jedyny zachowany egzemplarz Eysinka z 1912 roku, liczne egzemplarze holenderskiej marki Spyker (z lat 1904-1924) oraz prototyp DAF-a 600 z 1957 roku. Holenderski Spyker był liczącym się autem na początku XX wieku. Wyprodukował pierwszy w świecie samochód z napędem i hamulcami na cztery koła. 

Nacisk kładziony jest bardziej na wyjątkowe modele, przełomowe projekty i unikatowe egzemplarze. Kolekcja obejmuje Ferrari, Maserati, Alfy Romeo, Bugatti i inne słynne samochody sportowe i wyścigowe. W kolekcji znajdują się również samochody należące do znanych osobistości, takie jak Cadillac Elvisa Presleya, Aston Martin prowadzony przez Jamesa Bonda w filmie Goldfinger, Humber Sir Winstona Churchilla i Mercedes-Benz cesarza Wilhelma II.

Muzeum samochodów w Hadze, Holandia
Muzeum w Hadze. Od góry: najstarszy samochód parowy Dion-Bouton et Trépardoux z 1887, Peugeot Type 6 Phaeton 1894, samochód parowy Grout Steam Car 1904, Baker Electric Roadster 1908, Aston Martin DB5 Jamesa Bonda 1964, Messerschmitt KR200 Cabin Scooter 1959 oraz Leyat Hélica 2H z 1921 roku.

Muzeum Louwmana w Hadze to miejsce, w którym zobaczysz przegląd 130 lat postępu, innowacji i wzornictwa w unikalnej w świecie kolekcji ponad 275 arcydzieł z historii motoryzacji. 

3. Muzeum samochodów w Turynie, Włochy

Muzeum turyńskie - Museo Nazionale dell'Automobile w skrócie MAUTO powstało sto lat temu z inicjatywy dwóch Włochów odpowiedzialnych także za powstanie włoskiego klubu automobilistów oraz fabryki samochodów FIAT. Muzeum uważane jest za jedno z najważniejszych muzeów samochodowych w świecie. Już sam budynek muzeum jest imponujący. 

Stała kolekcja muzeum obejmuje około 200 samochodów, a także kilka podwozi i około dwudziestu silników. Samochody reprezentują około 80 różnych marek (wiele z nich już nie istnieje) z dziesięciu krajów (Włochy, Belgia, Wielka Brytania, Niemcy, Holandia, Francja, Polska, Hiszpania, Rosja i Stany Zjednoczone). Wśród różnorodnych aut znajdują się również samochody wyścigowe i bolidy Formuły 1, takie jak Ferrari F310 Michaela Schumachera z 1996 roku, bolid Alfa Romeo 179B oraz bolid 155 V6 TI.

Muzeum samochodów w Turynie
Muzeum w Turynie. Od góry: Lancia Aprilia 1937, Fiat 500 Topolino 1936, Fiat 3,5 HP 1899, Fiat 600 Multipla, NSU Ro80 1970 oraz Chevrolet Corvette C1 Cabrio z 1957 roku.

W kolekcji turyńskiego muzeum znajdują się pierwsze włoskie samochody: Bernardi z 1896 roku i Fiat z 1899 roku, Rolls-Royce Silver Ghost z 1914 roku oraz samochody wyścigowe Ferrari i Alfa Romeo. Znajdują się tam również m.in.: Benz Victoria z 1893 roku, Peugeot z 1894 roku, Oldsmobile z 1904 roku, Itala z 1907 roku z wyścigu Pekin-Paryż, De Dion-Bouton z 1913 roku, Ford T z 1916 roku oraz Isotta Fraschini Tipo 8A z 1929 roku, która zagrała w filmie "Bulwar Zachodzącego Słońca".

  • Wszystkie te trzy muzea są inne, zaskakujące i piękne i należą do najpiękniejszych w Europie. Poza nimi należy jeszcze wymienić muzea samochodów w Niemczech: BMW w Monachium, Volkswagena w Wolfsburgu, Mercedesa w Stuttgarcie i Porsche także w Stuttgarcie. W Włoszech: muzeum Ferrari w Maranello oraz Lamborghini w Sant’Agata Bolognese. Angielskie muzeum samochodów British Motor Museum w Gaydon oraz hiszpańskie Museo Automovilístico w Máladze.